MAANDAGmiddag Met twee gebiedsmanagers binnenstad bespreken we of er maatregelen tegen graffiti nodig zijn in het A-Kwartier. De gemeente, via Wethouder Wijnja, vindt het niet urgent genoeg voor wat wij de Nijmegen-aanpak noemen. Een gespecialiseerde task-force die graffiti integraal en structureel aanpakt.

MAANDAGavond Bij Forma Aktua wordt de ‘kopperprent’ uitgereikt aan vrienden van. Het fenomeen ‘kopperprent’ is een uit de middeleeuwen daterend gebruik dat beeldend kunstenaars koppelt aan een meesterdrukker. Dit jaar gemaakt door Ton Meijer en gedrukt door Aldrik Salverda.

DINSDAG Ik bezoek een raadsvergadering waar het Bomenplan wordt besproken. Het plan bestrijkt de komende 50 jaar. Alle aanwezige politieke partijen zijn positief. Ik zie leden van de Stadspartij, GroenLinks, Partij vd Dieren, PvdA, CDA, Partij vh Noorden, CU, VVD, D66. Wethouder Wijnja beantwoordt met gemak en enthousiasme de vragen. Kern van het ambitieuze plan is een boomkroonbedekking van 30% in 2075. Vanaf het begin (2024) hebben we, in een collectief van 130 organisaties, met onze buurtvereniging mee ingesproken. Over burgerparticipatie gesproken. Groningen is met dit plan de meest ambitieuze gemeente in Nederland.

WOENSDAG De wandelvierdaagse Groningen is in de eerste week van augustus. Ik denk dat ‘t goed is mijn fietserspoten te laten wennen aan de relaxte maar langdurige en monotone wandelbeweging en laat binnen de stad de Gazelle staan en wandel naar Forum, apotheek, tandarts, Lidl en doe zelfs ’s avonds een Diepenringrondje. Behalve Mente en Margreet doet nu ook Ted mee. Alle drie ervaren wandelaars. Ted lacht om snikhete Nijmeegse wandelvierdaagsen en M en M lopen met gemak op een zondagnamiddag langs de randen van Ameland. Dat het Groningse evenement duur is, we zitten op meer dan € 1,- per kilometer, is evident.

DONDERDAG De prachtdocumentaire ‘Mr Nobody against Putin’ katapulteert me naar 1998 naar een studiereis naar Ufa, Bashkortostan (of Basjkirië), 360 km westelijker dan Karabash waar de film zich ontrolt. Zelfde scholen, zelfde koppen, flats, natuur, industrie. Een jonge idealistische leraar schopt het tot videograaf en legt het schoolleven vast. In zijn kantoortje ontmoet hij leerlingen die vrienden worden. Als Poetin verordonneert dat scholen de patriottische geluiden vast moeten leggen doet onze hoofdpersoon, Pavel Talankin, dat. Later besluit hij het land te ontvluchten met medeneming van filmmateriaal.

school in Bashkortostan 1998

VRIJDAG Ik ben door de bocht en laat me vaccineren tegen gordelroos. Wat me over de streep trekt: een bericht over iemand die suïcidale trekken krijgt na een aanval van gordelroos in het gezicht. Mijn bezwaar dat ik meewerk aan de onbereikbaarheid van de zorg leg ik onze huisarts voor. Ik vraag ‘m rond te kijken of in zijn praktijk iemand is aan wie ik de vaccinatie kan schenken.

Dit jaar wordt ons lustrumjaar in Stad. Mijn startersdoel in 2021, de stad en de mensen leren kennen, is gelukt. Waar houdt een vitale zeventiger zich zoal mee bezig? Mijn favo activiteiten zijn: fietsen, zingen, lezen/schrijven, me bemoeien met de wijk, Nederlandse les geven aan buitenlanders, Gronings studeren, films kijken, luieren/hangen en wat plezier maken.

Met een erg leuk bestuur ben ik actief in het A-kwartier. Tijdrovend maar energie opleverend. We beginnen 2026 goed, mijn agenda voor januari dicteert mildelijk:

• Een pilot starten over graffiti;
• Raadsvergadering over het Bomenplan bijwonen;
• Nieuwjaarsborrel;
• Via groepsWhatsapp Handen-uit-de-mouwen mijn diensten als boodschapper/sneeuwveger aanbieden;
• Een lustrumtekst over 100^e column schrijven;
• Buurtinloop met wijkagent bij Humanitas mee organiseren en bijwonen;
• Discussieavond met raadsleden organiseren;
• Meedoen aan gemeentelijke werksessie over onderzoeksatlas Diepenring;
• Driemaandelijks binnenstadbreed overleg met de gemeente.

Buiten dit wijkwerk: ik meld me aan voor een nieuw Grootkoorproject uitmondend in een benefietconcert voor de Zonnebloem op 15 april, en bereid me voor op het Friese megakoorproject Lûd met een concert op 30 mei, ik start als greenkeeper bij buurman Blockhouse, ik wil meedenken en -praten over het kunstbeleid van het Groninger Museum en vraag de Ploegconservator op haar schreden terug te keren.

Een boek per week lezen is het elastische plan. Van Thomas Rosenboom ‘Late vader’, van Huib Modderkolk ‘Het is oorlog maar niemand die het ziet’, van Mohamed El Bachiri en David van Reybrouck ‘De Odyssee van Mohamed’ en van Elif Shafak ‘Er stromen rivieren in de lucht’.

Mijn drie studenten (uit Slovenië, Turkije en Qatar) begeleiden op hun leerroute Nederlands.

De kou en sneeuw belemmeren mijn fietsaspiraties enigszins en ik voel me er prima bij. Beetje Gronings studeren, wekelijks iets op mijn Klaastaalblog posten, de kampeervereniging TOG in Zuidlaren in het oog houden, tegenwicht bieden tegen de agressieve antivredesduivencampagne van Stad, kunstgaleries bezoeken en o ja iemand van het Vlaggen Bevrijdings Front wijst me nog maar eens op die omgekeerde vlaggen bij Marum, tien meter naast een herinneringsmonument voor vijf gefusilleerden die voor volk, vlag en vaderland streden. Gek dat Westerkwartierburgemeester Ard van der Tuuk, die ik vorig jaar bij de nieuwjaarsborrel van CdK Paas nog vroeg of hij het VBF wilde steunen, nog steeds zijn oren naar de boeren laat hangen.

ZATERDAG In de Oosterpoort zingen we mee met operadiva Broekhuizen. Een grote vijftigjarige vlot gebekte mevrouw met Rotterdamse tongval verpakt in een strak zittende vuurrode glitterjurk praat schertsend over de overgang, orgastische zangervaringen en zichzelf waarbij de woorden ingesnoerde rollade worden gebruik, wow wat een zelfspot. Daar zou Groningen meer van moeten hebben. Het NNO speelt voortreffelijk. We horen/zingen Mozart, Tsjaikovski, Mendelssohn, George Michael en meer.

ZONDAG Het Luthers Bach Ensemble speelt in Smilde, Sneek, Appingedam en Groningen, starring sopraan Sara Jäggi. Bach, Vivaldi, Corelli en Poulenc. De opening is met twaalf deeltjes uit Vivaldi’s ‘Gloria’. Solisten Jäggi, Kemler, Santini, Van Laar gloriëren, aangevoerd door piloot Bronda. 350 brave bezoekers liggen aan hun voeten. Volle bak. Het concert sluit met Bach. Ach, we weten inmiddels wel waarom.

MAANDAG Na drie dagen WinterWelVaart voelt onze wijk als uitgewoond maar voldaan. 50 kunstenaars, 18 schepen, stalletjes, toiletwagens, verkeersregelaars, muziekpodia en 50K bezoekers. Voor de tweede keer vervlochten met WinterGoud dat een maand lang de Grote Markt e.o. bezet. Bij de A-brug kun je over de koppen lopen. De A-kerk is ramvol met in witte kleden gehulde gospelzangers. Het A-theater heeft in drie dagen zeven bandjes voor de deur. Kenners herkennen Morrisson, Springsteen en Bowie. Op de Grote Markt wordt snert in papieren doosjes verkocht voor € 8,-. Reguliere marktkooplui trekken een uur extra uit voor de retourtocht het centrum uit. Met meewandelende vrienden  bespreken we Berlijn- en Maagdenburgrisrico’s.

DINSDAG Na wat lichamelijk ongemak dit jaar pak ik na enkele maanden rust mijn Sensa atb en fiets een stukje Noordoost. Vijf kwartieren fijne vrieskou, een laagstaande scherpe zon, glinsterende, soms gladde, rustige paden, pijnlijke (boven)benen, knerpende longen, steenkoude vingertoppen, tranende ogen, beslagen bril, lopende neus, vijf kilo nieuw buikvet, onwennig bochtenwerk. Ben niet ontevreden. Dit jaar kom ik op 6.200 fietskilometers, iets minder dan de 8.300 in 2024. Per dag toch nog 17. Mijn lijf wordt er niet soepeler op. Binnenkort trakteer ik me op een serie sportmassages. Bij mijn vaste fysio van Sportief90 of wordt het de Chinese Witte Lelie?

WOENSDAG Nog even iets over www.klaastaal.nl. Vraagt iemand me bij een kringverjaardag naar Klaastaal-lezerspubliek. Mijn website kent abonnees en nieuwsgierige lezers. Eén keer per jaar raadpleeg ik Google Stats. Het jaaroverzicht van 2025 meldt: 5,5K / 12K / 1m 23s. Respectievelijk actieve gebruikers, weergaven, gemiddelde engagementsduur. Een totaaloverzicht: 624 posts verdeeld over 26 categorieën, 19K sessions, 31K total page views. Verder: op socialemediagebied doe ik niks. Mij wordt wel eens iets toegestuurd, maar nog nooit keek ik uit mezelf op Instagram, LinkedIn, X, Pinterest, TikTok, Snapchat, Facebook en wat er verder moge zijn. Nog nooit beluisterde ik een podcast. Ik gebruik WhatsApp, Telegram, Signal, DigiD, Gmail, YouTube en weet alles van (het door slappe ouders betreurde) Magister en ken ChatGPT, maar maak er geen gebruik van. Ik glimlach om Strava. Leukste ervaring afgelopen jaar: enkele via mijn blog hernieuwde vriendschappen. Twee van mijn stukken verschenen integraal in ‘Vier handen één brein’ van De Jong & De Jong. En of het door mijn schrijven is, who knows, maar Peter van Dijk zette zijn bouwplannen in Noordbarge in de koelkast. 

DONDERDAG Ik mijmer over de kerstkaartetiquette. Wat betekent een kerstkaart sturen of ontvangen? De verschillen zijn supergroot: digitaal, prefab, zelfgemaakt. De uitersten: naast de zwijgers heb je de artistiekelingen. By far mooiste exemplaar dit jaar: een eigenhandig beschreven en beschilderde kaart in een speciaal geïllustreerde enveloppe.

ZONDAG Het boek ‘Groen Erfgoed in de stad’ biedt historische en hedendaagse schetsen van stadstuinen en stadsparken, daktuinen, binnentuinen, schooltuinen, volkstuinen, wandelparken, kerkhoven; kortom, allemaal groen erfgoed. Als je accepteert dat oude bomen ‘ecologische monumenten’ zijn ga je anders aankijken tegen bomenkap in de stad. In alle grote steden zijn landschapsarchitecten (geweest) die zich hebben ingespannen voor vergroenen van de steden. Ook Groningen komt aan bod met Tuinwijck, het Stadspark en het plantsoen. Tuinen versterken de biodiversiteit en dragen bij aan verduurzaming. Sociale bijvangst: tuinen versterken menselijke verbindingen, stimuleren ontmoetingen en zijn een wapen tegen vereenzaming. En gemeenschappelijke tuinen, waarbij delen het toverwoord is, versterken het gevoel dat solidariteit en gemeenschapszin boven individualistisch solisme gaan.

MAANDAG Hofjes en gemeenschappelijke binnen(stads)tuinen hebben mijn belangstelling. Het huizencomplex(je) waar wij wonen telt zes huizen aan Reitemakersrijge en zeven aan Schuitemakersstraat met ertussenin een gemeenschappelijke tuin die aan weerszijden met een hek wordt afgesloten. Dat hek veroorzaakt het effect van een gated community. Dat zou anders moeten kunnen.

DINSDAG Annuska ’t Hart maakt (o.a.) schilderijen en bronzen beelden van Friese paarden. Na onze ervaring in Sleen met Friezin Foekje (en dochter Neeltsje) zitten deze dieren nog in mijn hoofd en hart. Ik interview haar voor de A-Kwartier-website en kom erachter dat zij veelzijdiger is dan gedacht.

WOENSDAG ‘Groningen Bevalt’ presenteert interviews met ruim dertig geboren Groningers. Mollema, Lubach, Helmantel, Knot, Dijksma en meer. Rare titel maar leuk om te lezen. Altijd gedacht dat Lubach domineeszoon is, maar dat was De Jonge. Beiden hebben wel Friese linkjes, dat dan weer wel.

DONDERDAG In ‘Groningen architectuur Stad’, de 100 beste gebouwen staat (bijgewerkt t/m 2025) ook een hoofdstukje openbaar groen en parken. De kaarten aan de binnenzijde voor- en achterflap maken het boek ook een ideale wandelgids. Een en al stijliconen, van Rokade tot Helperbad, van Wall House tot Euroborg, van Rode en Blauwe Dorp tot Pythagorascomplex. En dan staat het clubgebouw van RV De Hunze, Glaudé en het voormalige Badhuis er nog niet eens in.

VRIJDAG Interessante ontwikkeling: na onze verhuizing naar Groningen ben ik meer met vergroening bezig dan in onze Sleense en Emmense periode. Het zal de binnenstad zijn. Geen open haard en verre (vlieg)reizen meer, een deelauto i.p.v. een privékarretje, een O.V.-jaarkaart en meer fietsen, consuminderen, meedenken, – praten en – werken aan binnenstadsvergroening, een gemeenschappelijke i.p.v. een privétuin. Bijvangst: oprichting van een bescheiden goededoelenfonds en licht-activisme tegen omgekeerdevlaggenterreur en voor lhbtq-zebrapaden. Deze jas past me wel.

MAANDAG De verkeerssituatie in Stad interesseert me. Zo langzamerhand neemt de autodruk af. Stonden vroeger de Vismarkt, de Singelmiddenbermen, Grote Markt vol met fossielebrandstofslurpers, de laatste decennia neemt het af. Voor de wijkwebsite interview ik Max van den Berg. Ik wil weten hoe hij de verkeerssituatie in Stad beoordeelt. Vooraf stuur ik hem mijn onderzoekje (2023). Ik beschouw Van den Berg tot de groep macrodenkers in GL/PvdA: Timmermans, en Samsom horen ook in dit rijtje.

DINSDAG Het vermakelijke boek ZEVENTIG lezend over de laatste levensfase (ik weet nu echt alles van oudjes die niet fanatieke wielrenners zijn) maakt dat ik gefocust ben op vijfenzestigplusaftakelingsnieuws, fysiek (1.000.000 soortgenoten vallen van wie de helft iets breekt, bijvoorbeeld) en mentaal:

WOENSDAG Ik ken een familiebubbel waarin twee leden (academisch opgeleiden ook nog) ten prooi vallen aan pinpasfraude en phishing. Heel naar natuurlijk, maar ik, liefhebber van ambachtelijkheid, kan toch een glimlach niet onderdrukken. Ik zie een HAVO-vijver die van ING Inge maakt, van studentaanhuis studentenaanhuis en zijn val openzet. Daarnaast: bejaarden blijven maar vergeten naar RADAR en KASSA te kijken en blijven het maar gewoon vinden dat de bank hen opbelt terwijl Hertsenberg en Kortzorg keer op keer uitleggen dat dat niet gebeurt. Mijn oplossing: inkomensafhankelijk compenseren

DONDERDAG Ik denk aan examenfraudeurs bij Deloite, PwC, EY en KPMG en zie fatsoensrakker Roger van Boxtel met spiekbriefjes in de weer als-ie bedrijven en vermogende particulieren immorele fiscale trucs aansmeert met schimmige BV’s en taks-evading-routes. Ik stel de vraag wat immoreler is: bij examens frauderen of bejaarden oplichten.

VRIJDAG Medisch Contact ziet grote voordelen voor gordelroosvaccinaties voor 65-plussers met een verminderde afweer en voldoende banksaldo. Bijvangst: (ietsjes, 20%) minder dementie bij vrouwen. Ik twijfel of ik mee wil doen. Ik vind niet dat ik tot de doelgroep wil behoren: senioren met suboptimale conditie. En of ik wil horen tot de groep die impliciet meewerkt aan het faciliteren van niet voor iedereen toegankelijke zorg. Een gewetensvraag, ja. Het betreft nl. niet een (gratis, want door zorgverzekering gedekte) landelijk vaccinatieprogramma maar een prik op eigen kosten (ca. € 450,-). Wil ik wel meedoen aan instandhouding van de ongelijke toegankelijkheid van de zorg? Om mijn beslissing uit te stellen vraag ik wat rond bij onze al wat oudere huisarts, een jongere huisarts, een ex-tropenarts, een huisartsenopleider, een dermatoloog, een zorgethicus in opleiding, een neuroloog in opleiding en een communicatiewetenschapper met kennis van microbiologie. Op twee na hoor ik volmondige ja’s.

ZATERDAG Viavia lees ik een wetenschappelijke publicatie in de dop over drugstransporten via Rotterdam. Ik weet nu alles over uithalers, malafide expediteurs en wat R’dam ertegen doet en begrijp dat 010 verdwijnt uit de onderste regionen.

ZONDAG Rooie Rinus & Pe Daalemmer in Winschoten. Twee bijna zeventigers, rockende gitaristen, verwijzingen naar muziekbronnen The Beatles, Abba, Everly Brothers, The Kinks, prachtige uitsluitend Groningse liedteksten, een uitgelaten volle zaal die het hele nummer Boukelien meebrult of massaal het framenummer van een gejatte fiets. 2,5 uur lang, eersteklas vermaak in Sodom. Bij cabaret hoort een kritische noot en verdomd, die komt ook bij Pe en Rinus: na het nummer over schrale vluchtelingenhulp sneert Rinus ‘Mörn in Winschoter Kraant: Pe en Rinus radikaliseert!’ Waarom Winschoten Sodom heet vertelt een kleine plaquette aan het stationsgebouw: 500 Joodse Winschoters werden in W.O.II afgevoerd naar Westerbork. 494 werden in Duitse concentratiekampen gedood.

MAANDAG Maastricht is de grote roomse pendant van protestants Deventer: veel historische gebouwen, daterend tot de middeleeuwen, smalle binnenstadsstraatjes en een bekende rivier. De oude binnenstad met twee beroemde pleinen (het Vrijthof en Onze Lieve Vrouwe-plein) telt talloze terrassen, bijna zonder uitzondering van klimaatonvriendelijke heaters voorzien. Ook de steeds luidere roep om rookvrije terrassen gaat aan Maastricht voorbij.

DINSDAG Ik vraag de ober een in de hotelontbijtruimte getoonde fles Moët & Chandon te ontkurken. Hij doet t met een smile. Ook Maastricht. Lekker. Maastricht zit verder overvol met gebruinde koppen en miniatuurhondjes die in binnenzakken of onder de revers lijken te zitten gekleefd: hun schrale vochtige hondenpikkies en konten met verstopte anaalklieren onder de pochet. Op het Vrijthof en de Grote Markt schijnt de zon en heerst om 11.11 uur op 11 november een serene rust.

WOENSDAG Het Bonnefantenmuseum (van architect Aldo Rossi) is sterker in conceptkunst dan in al dan niet figuratief schilderwerk. Toch hebben we het er met ‘Four times two: half a century of art from the collection’ erg naar de zin. We verbazen ons even erg over de hoge gemetselde muren en het vreemde torentje als over de getoonde kunst. Er is superveel studioruimte voor workshops en instructie; alleen ontbreken deelnemende leerlingen.

DONDERDAG De Kast en het NNO: symfonisch en poppy, een kasteel van geluid in een met 1600 personen uitverkochte Oosterpoort. Zanger, bandleider en ver familielid Syb van der Ploeg leidt de zaal naar waar hij wil: zwaaien, roepen en vooral keihard meezingen. De teksten leggen het af tegen de muziek: een gewaagde en goed uitgepakte combi met het NNO en wow, wat een stem. En wat een prachtige mix van Fries en Nederlands; Syb kan niet laten de voor de helft met Friezen gevulde zaal in te wrijven dat Groningen 500 jaar geleden gewoon Fries was.

VRIJDAG Museum aan de A presenteert zich in het Groninger Museum met ‘Wie schrijft geschiedenis?’ Eye-catcher is een robotarm die op glas schrijft. Bezoekers mogen, door commentaren te schrijven onder vragen bij getoonde museumstukken, meepraten over de toekomstige museuminhoud. In de inleidingen komen al existentiële vragen als ‘wat en voor wie is een museum’ aan de orde.

ZATERDAG Rik Zaal schreef een voor (bijna) zeventigers onmisbaar boek: ‘Zeventig, notities over het ouder worden’. Natuurlijk zullen zeven talen leren, wielrennen, padellen, walking football, schaken, golfen, zingen, puzzelen en valpreventielessen niet veel kwaad kunnen, maar Zaal zweert bij iets anders voor ieder die 70 is of dat van plan is te worden. Hij propageert: maak vaak korte reisjes die je ervaringenbuidel voeden, ben je gelijk af van oudewijvenpraat als ‘wat vliegt de tijd’. Wissel daarbij zoveel mogelijk van hotels en restaurants. Extra levensverlengend: houd de belevenissen bij. En, wellicht een gevoelig en gewaagd adviesje voor monogamisten: wissel regelmatig van partner: levensverlengend!

ZONDAG Galerie Peter ter Braak presenteert twee beeldend kunstenaars: meubel- en lampenmaker Hans Endendijk en schilder Joyce Eijkhout. Endendijks truc: zonder lijm of schroeven maakt hij zitmeubelen met prachtige ronde vormen. Zijn techniek: er worden stalen kabels gespannen door gaten in houten balkjes die afgeschuinde zijkanten hebben. Door de kabels strak te spannen ontstaan de vormen. Bij Eijkhout valt het tweelingthema op. Koele, stoïcijnse koppen: vervreemdend en surrealistisch.

MAANDAG In de film ‘All that’s left of you’ wordt hartverscheurend pijnlijk duidelijk waar het misging en -gaat in het conflict tussen Palestijnen en Israëliërs. Vier generaties wordt een Palestijnse familie gevolgd, van misselijkmakende brute vernederende landonteigening tot het doodschieten van een Palestijnse jongen, gevolgd door het morele dilemma van al dan niet organen ter beschikking stellen met als kans dat die terechtkomen in het lijf van een Israëlische soldaat die weer moordend de straat op gaat.

DINSDAG Bijna 400 pagina’s schrijven over reizen en dan als titel ‘Reizen is onzin’: typisch de ironie van Frank Heinen. Een prachtig boek over fietsreizen in Europa (inclusief medelijden met autoreizigers en staartbotjepijn) en een (vlieg)reis naar China, waarbij de reis belangrijker is dan de bestemming

WOENSDAG Ineens gonst het in je bubbel over vaccineren tegen gordelroos. Na verhalen over apneu, de onzin van supplementen, voordelen van deelauto’s en het effect van de deelauto op het woningnoodprobleem, gewenste racefietsbandenspanning, toiletpapier van The Good Roll, verhuizen naar de bible belt, seniorisme bij de NPO, valpreventielessen voor zestigers en zeventigers: ja of nee? en bullshitbanen onder hoogleraren, gonst het nu van de verhalen over inenten tegen gordelroos. Jopie, onze witte jas (in een voormalige woonplaats, Sleen hadden we een huisarts die Joop heette en sindsdien heeft elke witte jas de koos- of knuffelnaam Jopie) meldt desgevraagd dat er zelfs onderzoeken zijn die aantonen dat deze injecties ook dementie tegengaan. Interessante bijvangst.

DONDERDAG Het is zeven november en de eerste kerstkaart ligt op de mat. Een papaverzaaddoos, symbool voor nieuwe planten en tegelijk de oerbron van morfine, sommige jaren vragen om een pijnstillende verdoving, wordt 26 een rampjaar?

ZONDAG 600 pax in de Martinikerk luisteren naar Mariavespers van Monteverdi, uitgevoerd door het Luthers Bach Ensemble. Vriendin E is ontroerd, zegt ze. Superieure muziek, denk ik, uitgevoerd op het scherpst van de snede, geen wanklank te horen, strak, zuiver, dynamisch en glad. En wat een solisten! Schitterend gezongen echo’s van achterin de kerk. Paars licht op de plafondbogen. Teksten op een enkel woord na onverstaanbaar. Vertaling maakt me niet vrolijk, over heidenen die worden geveld. Centraal: de moeder van de zoon van een verzonnen god. Zij wordt door een wereldreligie aanbeden en in roomse muziek met Italiaanse overdrijving in extremis verafgood. Een vergelijking dringt zich op. Wat de Matthäus is voor de protestanten is de Mariavespers voor de katholieken. Wat me bij Bach niet en bij Monteverdi wel gebeurt: halverwege kijk ik stiekem hoe FC Groningen wordt afgedroogd door Sparta. Vooruit, dankzij onze gast Drew Santini: vier * * * *. Maar wordt het niet eens tijd om de teksten en (gefilmde) beelden van zangers en musici, zoals bij megaconcerten of door te veel publiek bezochte rechtbankvonnissen wordt gedaan, op screens aan te bieden, zodat ook laatkomers een goed zicht wordt geboden?

MAANDAG Wat staat in mijn medisch dossier over het verwijderde melanoom? Microscopie: superficieel spreidend melanoom Breslowdikte: 0,4 mm Ulceratie: afwezig Regressie: afwezig Microsatellieten: afwezig Snijvlakken: vrij. De woorden ‘afwezig’ (drie keer) en ‘vrij’ klinken als muziek.

DINSDAG De eerste controle bij plastische chirurgie na de operatie. Oei, ik was iets te optimistisch. Mijn dossier toont positieve berichten maar de patholoog oordeelt dat er meer weefsel weggesneden moet worden om een veilige marge te krijgen, iets dieper en wijder dus. Men zet er vaart achter om risico’s te vermijden. Paar weekjes uitstel dus, nog niet zwaar belasten.

WOENSDAG Ik lees een bijzonder verrassend boek, door Tom Lanoye ‘uitgekookte politieke satire’ genoemd, ‘Het geschenk’ van G. Schoeters: Berlijn raakt overspoeld met olifanten, een geschenk van Botswana’s president. Wat gebeurt er als 20.000 olifanten voor een crisis zorgen, hoe gaat bondskanselier Winkler deze aparte terroristische aanslag aanpakken? Compleet met olifantologe, mestfraude, nerveuze politieke interventies, een heus spreidingsplan voor de invasieve exoten? Idd bijzonder. En bijzonder humoristisch.

ZATERDAG Bij de tweede repetitie van het Grootkoor Groningen wordt bekend wie de solist dit jaar is: Donij van Doorn. Van Doorn werd bekend als solist in talloze opera’s en oratoria. Gedurende acht jaar werkte ze mee in het Johann Strauss-orkest van André Rieu. En nu dus in ons koor op 17 december in de Martinikerk Groningen.

ZONDAG Goudenschepjeuitreiking in de Wolthoorn. Uit 21 genomineerden wordt gekozen: door het plakken van groene stickers worden twee tuintjes als prijswinnaars aangewezen en krijgen van Green-Office manager Dick Jager het felbegeerde gouden schepje uitgereikt: eigenaren Fikkers en Jelsma zijn voor een jaar lang fiere koningen van de geveltuinprijs. In het oergezellige, stampvolle achterlokaal van café de Wolthoorn vieren we de binnenstadsvergroening.

MAANDAG In Amsterdam deden 250.000 mensen mee met een Rode-Lijn-demonstratie tegen de genocidale Israëlische barbarij in de Gaza-streek. In Groningen lezen verdeeld over vijf dagen zo’n 250 mensen 24/7 namen voor van 69.000 Palestijnse en Israëlische slachtoffers: mannen, vrouwen, kinderen. De gelegenheid hieraan mee te doen grijp ik met beide handen aan. Graag. Van 06.00 tot 08.00 doe ik mee en ervaar het als indrukwekkend. Al namen lezend trekken foto’s van slachtoffers aan mijn gedachten voorbij.

DINSDAG mij bereikt het verzoek onze nicht Suzette Bousema in Den Haag te steunen in een kunstverkiezingstraject. Doe ik, bijna ongezien. Een dag later bekijk ik de andere inzendingen en word getroffen door de schoonheid van een filmpje over duiven met muziek van Ravel. Ga even rustig zitten en kijk.

WOENSDAG Plastisch chirurgie van Martini belt voor een intakegesprek, gelijk vanmiddag. Het plan van de dermatoloog vorige week blijft overeind: er wordt een stuk huid van 4 cm doorsnee weggesneden van de enkel. Dan een stuk huid van de bovenarm en dat wordt dan op de enkel gereset. Begin november al. De intentie alles wat met kanker te maken heeft binnen zes weken te opereren houdt stand bij Martini. Het laatste nieuws: ik ben a.s. maandag al aan de beurt. Daarna twee weken rusten, boekenstapel wegwerken.

DONDERDAG Met NS naar boekenstad Deventer voor een leuke stadswandeling met aanstekelijke smaakverkenning bij zestal horecatenten. Wat een rijk gedecoreerde, historische, romantische, kleinschalige, rustige, schone binnenstad. En lekker bijgepraat met ons gezinskwartet.

VRIJDAG Ik overweeg om naast mijn functie als taalcoach van drie expats (een Palestijn, Sloveen en Turkse) greenkeeper van de Blockhouse-binnentuin te worden. Die kan wel een groene hand gebruiken. De onderhandelingen starten volgende week. 

ZATERDAG Op 17 december is ons Grootkoorkerstconcert in de Martinikerk, en op 19 december geven we een benefietconcert in het Concertgebouw. Vandaag is de eerste van vijf repetities in Haren. Veel bekende koppen, bekende kerstnummers. Het koor telt ongeveer 200 pax: ik schat 80 alten, 80 sopranen, 13 bassen en 12 tenoren. Vijf koorleden vormen een vast tenorengroepje. Wat hebben we lekker gezongen, ik ga ‘n paar uurtjes helemaal los en heb een ochtendje lak aan noordelijke nuchterheid als ik ergens een – onhaalbare – hoge C ontwaar. Sommige nummers herken ik van mijn eerste keer: 2019, Assen, met Karin Bloemen. Dit jaar werken we met soliste Donij van Doorn. De voorverkoop, tickets à € 20,- is gestart.

ZONDAG Er is een demonstratie in STAD tegen de door Israël uitgevoerde genocide en speciaal tegen het geweld tegen kinderen in Gaza. Toespraken op de Grote Markt, voorafgegaan door een koor. Zo’n 600 mensen zingen ‘Write my name’ (tekst: Zeina Azzam, muziek Ep Wesseling). Daar wil ik aan meedoen, denk ik, een miniem onderdeel zijn van de rode lijn tegen de genocidale oorlog. Op zaterdag een repetitie en op zondag zingen. Prachtig, gevoelig, indrukwekkend, zuiver en mooi vierstemmig. Daarna nog met zijn drieduizenden een grote demonstratieoptocht door de stad.

MAANDAG De stemchecker (www.volkskrant.nl/stemchecker) concludeert: D66 – 22, PvdD – 22, GL/PvdA – 21, SP – 20, Volt – 20, CDA – 19, Denk – 19 en dan de (extreem)rechtsesplinterpartijen. Er is natuurlijk maar één premierwaardige kandidaat: polyglot Timmermans.

DINSDAG Sinds 2019 ben ik secretaris van SCDZ, een stichting die culturele activiteiten in Z.O.-Drenthe organiseert. Klassieke muziek, o.a. de Matthäus Passion, kerstconcerten, The German Passion, muziek van Ede Staal, Monteverdi’s Marviavespers en meer. Na zes jaar geef ik het stokje door. Op 30 november het Drents Jeugdorkest met een dansgroep.

WOENSDAG In Forma Aktua exposeren drie beeldend kunstenaars. Waarom mijn belangstelling naar Matty de Vries uitgaat? Ik lees dat ze afkomstig is uit Twijzelerheide en dat ze ooit Ploeglid was. Op ’t eerste gezicht doet d’r werk, qua zachte kleurgebruik me aan Tissing denken, maar dan met meer zeggingskracht. Concreter. Ik zie veel huizen in pasteltinten. Olieverf op canvas of plankjes, soms nog herkenbaar als boekenplank. In de wazige huizen vaak een oplichtend klein raam. Eén huis staat op de rand van een klip. De Vries wil wat vertellen, maar wat? De vertrouwde huishuls bijna in de afgrond? Negen van de ca. 25 schilderijen zijn verkocht. Opmerkelijk.

DONDERDAG Foppe ten Broek wil 1.000 handtekeningen ophalen om zo een burgerinitiatief te starten dat moet leiden tot een supergroot park in het centrum van de provincie Groningen. Foppe, vitale, energieke, gezonde senior met een activistische inslag realiseerde eerder een mural zonder daar een vergunning voor te hebben https://a-kwartier.nl/the-kiss-smokje-deel-i-iv-2/. Daarna het filosofenpad https://klaastaal.nl/filosofenpad-groningen/ aan de rand van Groningen. Doe mee en teken de petitie: www.hartvoorgroningers.nl.

VRIJDAG Mijn dag is goed. In Leek ontdek ik een nog niet eerder door mij gespotte duiventil bij kunstgalerie Roomsterborgh aan de Roomsterweg 5. Een groot exemplaar. Iets verderop aan Longkruid wordt een kunstwerk van Reinier van den Berg onthuld, een gestileerde duiventil in cortenstaal, waarover volgende week meer.