JOURNAAL week 3 (2026)

MAANDAGmiddag Met twee gebiedsmanagers binnenstad bespreken we of er maatregelen tegen graffiti nodig zijn in het A-Kwartier. De gemeente, via Wethouder Wijnja, vindt het niet urgent genoeg voor wat wij de Nijmegen-aanpak noemen. Een gespecialiseerde task-force die graffiti integraal en structureel aanpakt.

MAANDAGavond Bij Forma Aktua wordt de ‘kopperprent’ uitgereikt aan vrienden van. Het fenomeen ‘kopperprent’ is een uit de middeleeuwen daterend gebruik dat beeldend kunstenaars koppelt aan een meesterdrukker. Dit jaar gemaakt door Ton Meijer en gedrukt door Aldrik Salverda.

DINSDAG Ik bezoek een raadsvergadering waar het Bomenplan wordt besproken. Het plan bestrijkt de komende 50 jaar. Alle aanwezige politieke partijen zijn positief. Ik zie leden van de Stadspartij, GroenLinks, Partij vd Dieren, PvdA, CDA, Partij vh Noorden, CU, VVD, D66. Wethouder Wijnja beantwoordt met gemak en enthousiasme de vragen. Kern van het ambitieuze plan is een boomkroonbedekking van 30% in 2075. Vanaf het begin (2024) hebben we, in een collectief van 130 organisaties, met onze buurtvereniging mee ingesproken. Over burgerparticipatie gesproken. Groningen is met dit plan de meest ambitieuze gemeente in Nederland.

WOENSDAG De wandelvierdaagse Groningen is in de eerste week van augustus. Ik denk dat ‘t goed is mijn fietserspoten te laten wennen aan de relaxte maar langdurige en monotone wandelbeweging en laat binnen de stad de Gazelle staan en wandel naar Forum, apotheek, tandarts, Lidl en doe zelfs ’s avonds een Diepenringrondje. Behalve Mente en Margreet doet nu ook Ted mee. Alle drie ervaren wandelaars. Ted lacht om snikhete Nijmeegse wandelvierdaagsen en M en M lopen met gemak op een zondagnamiddag langs de randen van Ameland. Dat het Groningse evenement duur is, we zitten op meer dan € 1,- per kilometer, is evident.

DONDERDAG De prachtdocumentaire ‘Mr Nobody against Putin’ katapulteert me naar 1998 naar een studiereis naar Ufa, Bashkortostan (of Basjkirië), 360 km westelijker dan Karabash waar de film zich ontrolt. Zelfde scholen, zelfde koppen, flats, natuur, industrie. Een jonge idealistische leraar schopt het tot videograaf en legt het schoolleven vast. In zijn kantoortje ontmoet hij leerlingen die vrienden worden. Als Poetin verordonneert dat scholen de patriottische geluiden vast moeten leggen doet onze hoofdpersoon, Pavel Talankin, dat. Later besluit hij het land te ontvluchten met medeneming van filmmateriaal.

school in Bashkortostan 1998

VRIJDAG Ik ben door de bocht en laat me vaccineren tegen gordelroos. Wat me over de streep trekt: een bericht over iemand die suïcidale trekken krijgt na een aanval van gordelroos in het gezicht. Mijn bezwaar dat ik meewerk aan de onbereikbaarheid van de zorg leg ik onze huisarts voor. Ik vraag ‘m rond te kijken of in zijn praktijk iemand is aan wie ik de vaccinatie kan schenken.

JOURNAAL week 2 (2026)

Dit jaar wordt ons lustrumjaar in Stad. Mijn startersdoel in 2021, de stad en de mensen leren kennen, is gelukt. Waar houdt een vitale zeventiger zich zoal mee bezig? Mijn favo activiteiten zijn: fietsen, zingen, lezen/schrijven, me bemoeien met de wijk, Nederlandse les geven aan buitenlanders, Gronings studeren, films kijken, luieren/hangen en wat plezier maken.

Met een erg leuk bestuur ben ik actief in het A-kwartier. Tijdrovend maar energie opleverend. We beginnen 2026 goed, mijn agenda voor januari dicteert mildelijk:

  • Een pilot starten over graffiti;
  • Raadsvergadering over het Bomenplan bijwonen;
  • Nieuwjaarsborrel;
  • Via groepsWhatsapp Handen-uit-de-mouwen mijn diensten als boodschapper/sneeuwveger aanbieden;
  • Een lustrumtekst over 100e column schrijven;
  • Buurtinloop met wijkagent bij Humanitas mee organiseren en bijwonen;
  • Discussieavond met raadsleden organiseren;
  • Meedoen aan gemeentelijke werksessie over onderzoeksatlas Diepenring;
  • Driemaandelijks binnenstadbreed overleg met de gemeente.

Buiten dit wijkwerk: ik meld me aan voor een nieuw Grootkoorproject uitmondend in een benefietconcert voor de Zonnebloem op 15 april, en bereid me voor op het Friese megakoorproject Lûd met een concert op 30 mei, ik start als greenkeeper bij buurman Blockhouse, ik wil meedenken en -praten over het kunstbeleid van het Groninger Museum en vraag de Ploegconservator op haar schreden terug te keren.

Een boek per week lezen is het elastische plan. Van Thomas Rosenboom ‘Late vader’, van Huib Modderkolk ‘Het is oorlog maar niemand die het ziet’, van Mohamed El Bachiri en David van Reybrouck ‘De Odyssee van Mohamed’ en van Elif Shafak ‘Er stromen rivieren in de lucht’.

Mijn drie studenten (uit Slovenië, Turkije en Qatar) begeleiden op hun leerroute Nederlands.

De kou en sneeuw belemmeren mijn fietsaspiraties enigszins en ik voel me er prima bij. Beetje Gronings studeren, wekelijks iets op mijn Klaastaalblog posten, de kampeervereniging TOG in Zuidlaren in het oog houden, tegenwicht bieden tegen de agressieve antivredesduivencampagne van Stad, kunstgaleries bezoeken en o ja iemand van het Vlaggen Bevrijdings Front wijst me nog maar eens op die omgekeerde vlaggen bij Marum, tien meter naast een herinneringsmonument voor vijf gefusilleerden die voor volk, vlag en vaderland streden. Gek dat Westerkwartierburgemeester Ard van der Tuuk, die ik vorig jaar bij de nieuwjaarsborrel van CdK Paas nog vroeg of hij het VBF wilde steunen, nog steeds zijn oren naar de boeren laat hangen.

Open brief aan het Groninger Museum

Beste Anneke de Vries, Ploegconservator,

Kleima, zittend naakt met cellist

Mijn welgemeende complimenten voor de uitgebreide tentoonstelling ‘Nieuw Licht – De Ploeg’. Wow, niet eerder zag ik in het GM zo’n bijzondere, fraai ingerichte Ploegtentoonstelling, met naast de mij bekende stukken van usual suspects Altink, Werkman, Wiegers, Dijkstra, Pott, Martens en meer, voor mij onbekend werk: een kleurenolieverf van Werkman, een was/olieverf van Altink, een naakt van Kleima, poppenkastpoppen van Wiegers, prachtige opgeblazen zwart/witte historische foto’s. Hut ab, chapeau, pet af met een diepe buiging.

Maar gaandeweg, de zeven zaaltjes doorwandelend, denk ik ook: ik mis iets. Wat jammer dat het Groninger Museum voor 100 % voorbij gaat aan de contemporaine geschiedenis van de Ploeg. Bij het verlaten van het museum denk ik: de Ploeg van nu wordt weer of nog steeds niet gezien, genegeerd, ontkend, als een boek over Ajax minus de laatste vijftig jaar. Alsof de Ploeg opgehouden is te bestaan.

Altink, Schip met rood zeil

Toch denk ik dat u, Anneke, beter weet, dat u als deskundige op de hoogte zou moeten zijn van het (voort)bestaan van de kunstenaarsvereniging De Ploeg.

Mijn vraag aan u is: waarom besteedt u geen aandacht aan de laatste vijftig jaar van de Ploeg? Van de zeven grote ruimtes die u nu hebt ingericht had toch zeker de helft gewijd moeten zijn aan de Ploeg van nu? Ik beschouw musea (ook) als educatieve instituten waarvan je zou kunnen, nee moeten verwachten dat ze een compleet beeld bieden van de onderwerpen die ze aansnijden.  Waarom in vredesnaam gaat het GM voorbij aan de regionale beeldendekunstimpulsen van de overbekende en diep in de Groningse klei gewortelde kunstenaarsvereniging? Ik stel deze vraag met nadruk daar de laatste tijd kritische artikelen in de regionale pers (D.v.h.N. van 6 december 2025) verschijnen over het beleid van het GM. De doorgaans ingetogen maar altijd goed ingevoerde auteurs Van Ruiten en Brouwer melden dat het GM de weg kwijt en te elitair zou zijn en te weinig aandacht zou richten op de regio. In chocoladen kapitalen wordt op 10 december gesuggereerd dat de RvT zou (hebben) zitten slapen. En ach, we weten allemaal dat benoemingen van leden van de RvT vaak verkapte politieke vriendendiensten zijn die met kennis van beeldende kunst vaak weinig te maken hebben. De nieuwe, inmiddels alweer met vijftig procent ingekorte museumdirectie, heeft na Blühms exit bij uitstek de kans om de luiken open te gooien, een frisse wind te laten waaien en een nieuwe richting in te slaan. Maar ze laat dat na. Dedain voor de eigen regio lijkt een noordelijk stramien: geen Toyistencentrum in Emmen. Geen Helmantelzaal in het Groninger Museum. Geen aandacht voor de huidige Ploeg in het GM.

Als Ploegwatcher, ik interviewde alle Ploegleden voor het boek ‘De Ploeg 100’ (2018) en oud-leraar weet ik dat het ertoe doet dat je als museum kunstenaars, of als leraar je leerlingen ziet, kent en herkent. Subjectieve oordelen doen er niet altijd toe. Staat een bepaalde ontwikkeling je even niet aan, dan meld je dat. Maar negeren is zeer onverstandig. Een regionaal museum dat zijn functie en doel serieus opvat zou, als een historicus die ook in zijn ogen minder interessante, onderbelichte historische perioden beschrijft, aan de hele geschiedenis van de complete kunstenaarsvereniging aandacht moeten besteden, van de oprichting tot nu.

Beste Anneke de Vries, de ronkende GM-folder spreekt van een fris en verdiepend perspectief. Verderop lees ik ‘The shock of the new’. Woorden, woorden, denk ik, maar welke betekenis kunnen we toekennen aan deze woorden?

JOURNAAL week 52 (2025)

ZATERDAG In de Oosterpoort zingen we mee met operadiva Broekhuizen. Een grote vijftigjarige vlot gebekte mevrouw met Rotterdamse tongval verpakt in een strak zittende vuurrode glitterjurk praat schertsend over de overgang, orgastische zangervaringen en zichzelf waarbij de woorden ingesnoerde rollade worden gebruik, wow wat een zelfspot. Daar zou Groningen meer van moeten hebben. Het NNO speelt voortreffelijk. We horen/zingen Mozart, Tsjaikovski, Mendelssohn, George Michael en meer.

ZONDAG Het Luthers Bach Ensemble speelt in Smilde, Sneek, Appingedam en Groningen, starring sopraan Sara Jäggi. Bach, Vivaldi, Corelli en Poulenc. De opening is met twaalf deeltjes uit Vivaldi’s ‘Gloria’. Solisten Jäggi, Kemler, Santini, Van Laar gloriëren, aangevoerd door piloot Bronda. 350 brave bezoekers liggen aan hun voeten. Volle bak. Het concert sluit met Bach. Ach, we weten inmiddels wel waarom.

MAANDAG Na drie dagen WinterWelVaart voelt onze wijk als uitgewoond maar voldaan. 50 kunstenaars, 18 schepen, stalletjes, toiletwagens, verkeersregelaars, muziekpodia en 50K bezoekers. Voor de tweede keer vervlochten met WinterGoud dat een maand lang de Grote Markt e.o. bezet. Bij de A-brug kun je over de koppen lopen. De A-kerk is ramvol met in witte kleden gehulde gospelzangers. Het A-theater heeft in drie dagen zeven bandjes voor de deur. Kenners herkennen Morrisson, Springsteen en Bowie. Op de Grote Markt wordt snert in papieren doosjes verkocht voor € 8,-. Reguliere marktkooplui trekken een uur extra uit voor de retourtocht het centrum uit. Met meewandelende vrienden  bespreken we Berlijn- en Maagdenburgrisrico’s.

DINSDAG Na wat lichamelijk ongemak dit jaar pak ik na enkele maanden rust mijn Sensa atb en fiets een stukje Noordoost. Vijf kwartieren fijne vrieskou, een laagstaande scherpe zon, glinsterende, soms gladde, rustige paden, pijnlijke (boven)benen, knerpende longen, steenkoude vingertoppen, tranende ogen, beslagen bril, lopende neus, vijf kilo nieuw buikvet, onwennig bochtenwerk. Ben niet ontevreden. Dit jaar kom ik op 6.200 fietskilometers, iets minder dan de 8.300 in 2024. Per dag toch nog 17. Mijn lijf wordt er niet soepeler op. Binnenkort trakteer ik me op een serie sportmassages. Bij mijn vaste fysio van Sportief90 of wordt het de Chinese Witte Lelie?

WOENSDAG Nog even iets over www.klaastaal.nl. Vraagt iemand me bij een kringverjaardag naar Klaastaal-lezerspubliek. Mijn website kent abonnees en nieuwsgierige lezers. Eén keer per jaar raadpleeg ik Google Stats. Het jaaroverzicht van 2025 meldt: 5,5K / 12K / 1m 23s. Respectievelijk actieve gebruikers, weergaven, gemiddelde engagementsduur. Een totaaloverzicht: 624 posts verdeeld over 26 categorieën, 19K sessions, 31K total page views. Verder: op socialemediagebied doe ik niks. Mij wordt wel eens iets toegestuurd, maar nog nooit keek ik uit mezelf op Instagram, LinkedIn, X, Pinterest, TikTok, Snapchat, Facebook en wat er verder moge zijn. Nog nooit beluisterde ik een podcast. Ik gebruik WhatsApp, Telegram, Signal, DigiD, Gmail, YouTube en weet alles van (het door slappe ouders betreurde) Magister en ken ChatGPT, maar maak er geen gebruik van. Ik glimlach om Strava. Leukste ervaring afgelopen jaar: enkele via mijn blog hernieuwde vriendschappen. Twee van mijn stukken verschenen integraal in ‘Vier handen één brein’ van De Jong & De Jong. En of het door mijn schrijven is, who knows, maar Peter van Dijk zette zijn bouwplannen in Noordbarge in de koelkast. 

DONDERDAG Ik mijmer over de kerstkaartetiquette. Wat betekent een kerstkaart sturen of ontvangen? De verschillen zijn supergroot: digitaal, prefab, zelfgemaakt. De uitersten: naast de zwijgers heb je de artistiekelingen. By far mooiste exemplaar dit jaar: een eigenhandig beschreven en beschilderde kaart in een speciaal geïllustreerde enveloppe.

Grootkoor kerstconcerten: Assen, Drachten. Groningen en Amsterdam (december 2025)

Als amateur zingen in de beste en grootste zalen van het land, is een heerlijke ervaring voor iemand die op de middelbare school als enige in zijn klas een onvoldoende voor muziek scoorde. Die kans biedt Grootkoor¹ Groningen mij. En daar staan we weer in de ramvolle Martinikerk, zeven maanden na het bevrijdingsconcert.

We zingen ruim twintig kerstnummers, bijna alle bewerkt door dirigent-powervrouw Etty van der Mey. Vol bewondering kijk ik naar haar. Moeiteloos zingt ze elke partij voor, geeft ze pianist Andy Booth, solist Donij van Doorn en organist Martin Mans aanwijzingen. ‘Volg mijn mond,’ stuurt ze ons, want niet iedereen kan noten lezen en inzetten kunnen verrassen als graten in lekkerbekjes. Als een close-reader volg ik de tekst en de muziekbalkjes in mijn koorboek en haar gestifte lippen. In oktober studeer ik elke dag zodat ik de teksten en de muziek uit het hoofd ken. Maar bij de generale en bij het concert laat ik me toch nog af en toe in de luren leggen door de kolonne van 75 alten of sopranen naast mij of door de vuurrode enkellaarsjes van een vrouwelijke tenor naast mij.

In Groningen oefenen we als een gek. Naast de vier reguliere repetities lassen we met vier tenoren rustig een extra repetitie in, want we willen niet afgaan en wel minder studieuze zangers meenemen. Dan is het ook niet gek als we worden uitgenodigd om Drenthe en Friesland aan te vullen en te versterken. Wat is er mooier dan gevraagd worden?

ASSEN, de Nieuwe Kolk. Als de gordijnen opengaan zien we enkele open rijen in de zaal, reden voor een extra inspanning. Pianist Andy Booth, sopraan Donij van Doorn, dirigent Etty van der Mei en het koor doen hun best. Erna en ik fotograferen elkaar met de solisten.

DRACHTEN, de Lawei. Mans bespeelt het theaterorgel als Jetten de publieke opinie: gevat, vlot, snel, hard waar hard en zacht waar zacht wordt vereist. We verbeelden ons dat het Friese publiek enthousiaster is dan het Drentse gisteren. Het mannenblokje staat stevig als een huis. Wow, denk ik, het zou wat zijn als de koorleden iets van Donijs kleurenpracht, vrolijk- en beweeglijkheid zouden overnemen, nu detoneren we als Russische plattelanders uit de tijd van Gorbatsjov die een prinses ontvangen.

GRONINGEN Misschien het beste Grootkoorkerstconcert sinds ik mee ben gaan doen in 2019? Ramvolle kerk. Na een scherpe repetitie, met aanwijzingen die op de rand waren, een grandioze solist, Donij van Doorn met een glamoureuze jurk en een gouden stem en een 200-koppig koor dat staat te popelen als boeren die een selfie met  Femke Wiersma verlangen. Het orgel wijst de piano zijn plaats, Mans improviseert er op los en pianist Booth mist geen noot. Als ik onze sopraan Donij hoor blijf ik me afvragen of geluidsversterking voor deze solist niet een belediging is voor de akoestiek van Martini. De echo’s van dirigent Etty (die, jammer, jammer, in de klassieke val loopt van een goed bedoelende leraar die de hoofdrol voor zichzelf opeist in het leerlingentoneelstuk in plaats van vier pupillen de kans te geven te shinen) vanaf de kraak achter in de kerk bij ‘Echo Carrol: geen versterking nodig’. De tenoren excelleren deze keer: fier, welluidend, strak in het pak, robuust, zelfbewust, goed geknipt, vaak leidend en spatzuiver. Wat een heerlijke zangpartij. En dan moet de afterparty met camparibar bij Werkman nog beginnen. O my god!

AMSTERDAM Onderzoeken tonen aan dat samen zingen gelukkig maakt. Zou zo maar kunnen. Het publiek in 020 bestaat uit cliënten van zorginstellingen en hun begeleiders. Dirigent Nan gaat met een microfoon de zaal in en vraagt bezoekers mee te zingen met een Jordanese kraker. Het gaat er ontspannen aan toe. Het publiek en de sponsoren genieten. Een kleine twee uur lang een opperste vorm van plezier en energie, h e e r l i j k.

(¹ Grootkoor Nederlands is een bedrijf met vestigingen in het hele land. Twee eigenaren/dirigenten jakkeren het land door om repetities te leiden. In elke provincie wordt amateurzangers de gelegenheid geboden zich te preppen voor een goed bezocht (kerst)concert. En ja, de koren zijn ook groot, Grootkoor Groningen telt tegen de 200 zangers. En ja, de deelnemers zijn niet de jongsten. En ja, de sleetse teksten schuren als een gek voor weldenkende agnosten en atheïsten. En sja, of de curieuze wijze van alles handje contantje afrekenen, nog in deze tijd past, vraagt natuurlijk iedereen zich af.)

JOURNAAL week 50 (2025)

ZONDAG Het boek ‘Groen Erfgoed in de stad’ biedt historische en hedendaagse schetsen van stadstuinen en stadsparken, daktuinen, binnentuinen, schooltuinen, volkstuinen, wandelparken, kerkhoven; kortom, allemaal groen erfgoed. Als je accepteert dat oude bomen ‘ecologische monumenten’ zijn ga je anders aankijken tegen bomenkap in de stad. In alle grote steden zijn landschapsarchitecten (geweest) die zich hebben ingespannen voor vergroenen van de steden. Ook Groningen komt aan bod met Tuinwijck, het Stadspark en het plantsoen. Tuinen versterken de biodiversiteit en dragen bij aan verduurzaming. Sociale bijvangst: tuinen versterken menselijke verbindingen, stimuleren ontmoetingen en zijn een wapen tegen vereenzaming. En gemeenschappelijke tuinen, waarbij delen het toverwoord is, versterken het gevoel dat solidariteit en gemeenschapszin boven individualistisch solisme gaan.

MAANDAG Hofjes en gemeenschappelijke binnen(stads)tuinen hebben mijn belangstelling. Het huizencomplex(je) waar wij wonen telt zes huizen aan Reitemakersrijge en zeven aan Schuitemakersstraat met ertussenin een gemeenschappelijke tuin die aan weerszijden met een hek wordt afgesloten. Dat hek veroorzaakt het effect van een gated community. Dat zou anders moeten kunnen.

DINSDAG Annuska ’t Hart maakt (o.a.) schilderijen en bronzen beelden van Friese paarden. Na onze ervaring in Sleen met Friezin Foekje (en dochter Neeltsje) zitten deze dieren nog in mijn hoofd en hart. Ik interview haar voor de A-Kwartier-website en kom erachter dat zij veelzijdiger is dan gedacht.

WOENSDAG ‘Groningen Bevalt’ presenteert interviews met ruim dertig geboren Groningers. Mollema, Lubach, Helmantel, Knot, Dijksma en meer. Rare titel maar leuk om te lezen. Altijd gedacht dat Lubach domineeszoon is, maar dat was De Jonge. Beiden hebben wel Friese linkjes, dat dan weer wel.

DONDERDAG In ‘Groningen architectuur Stad’, de 100 beste gebouwen staat (bijgewerkt t/m 2025) ook een hoofdstukje openbaar groen en parken. De kaarten aan de binnenzijde voor- en achterflap maken het boek ook een ideale wandelgids. Een en al stijliconen, van Rokade tot Helperbad, van Wall House tot Euroborg, van Rode en Blauwe Dorp tot Pythagorascomplex. En dan staat het clubgebouw van RV De Hunze, Glaudé en het voormalige Badhuis er nog niet eens in.

VRIJDAG Interessante ontwikkeling: na onze verhuizing naar Groningen ben ik meer met vergroening bezig dan in onze Sleense en Emmense periode. Het zal de binnenstad zijn. Geen open haard en verre (vlieg)reizen meer, een deelauto i.p.v. een privékarretje, een O.V.-jaarkaart en meer fietsen, consuminderen, meedenken, – praten en – werken aan binnenstadsvergroening, een gemeenschappelijke i.p.v. een privétuin. Bijvangst: oprichting van een bescheiden goededoelenfonds en licht-activisme tegen omgekeerdevlaggenterreur en voor lhbtq-zebrapaden. Deze jas past me wel.

Op noar n nij joar mit golden raand

 

 

 

 

 

 

woar Stad groot in is, twijde pervinziestad in wereldranking:

https://www.numbeo.com/quality-of-life/rankings.jsp

 mit n stainpoest as n lochtbelon, riepe kaars op joardagskoart van

Mirjam aan muike Roelien mit bosschup: ‘hol vol roeskevoeske,’

spèlknòp van spookdrone moakt deur goenent oet VMBO-vaaier of

Havo-vief, gain ledderge oddes mor douners, jongs en lutje

poedies dij Eelde schatternd platleggen, of eksotiese ufoëske

 boeteneerdse hovverkraft dij wotter tankt bie straand in Stad,

opbloazen blazzeg edelstain op traauwkedo van Jozef aan moagd

Merij dij nait op lutje potje rekend haar. Stad, wees wies mit dizze

Landmark, rood, verrazzend, nuigend, hip & hait, vol, schier!

(Waar Groningen groot in is, tweede provinciestad in wereldranking; met een steenpuist als een luchtballon, een rijpe kers op de verjaardagskaart van Mirjam aan tante Roelien met de boodschap: ‘Houd vol wilde meid,’ speldenknop van een spookdrone, gemaakt door sommige VMBO-4- of Havo-vijvers, geen hangerige domoren maar doeners, jongens en jonge meiden die Eelde schaterend platleggen, of exotische, ufoëske buitenaardse hovercraft die water tankt bij het stadsstrand, opgeblazen bolle edelsteen op het huwelijkscadeau van Jozef aan de maagd Maria die niet op een klein kind had gerekend. Groningen wees blij met dit landmark, rood, verrassend, uitnodigend, hip en heet, vol, mooi!)

SKINVISION XIII

(In delen I t/m XII beschrijf ik mijn reis langs witte jassen na het diagnosticeren en wegsnijden van kwaadaardige huidkankertjes, eerst, in juli, op mijn rechterknie (samen met een lymfeklier in mijn lies) en daarna één op de linker enkel. Na de eerste enkeloperatie op veertien oktober analyseert de patholoog dat er ietsiepietsie meer moet worden weggesneden. Vandaag 25/11/25 dus. In de afgelopen zes weken wordt me duidelijk dat de tijd van vlot herstellende snijwonden voorbij is. Ouderdom? Vieze sokken? Ziekenhuisbacterie? Er treedt een bacteriële infectie op en de laatste week correspondeer ik dagelijks met plastische chirurgie waarbij de door mijn ingestuurde foto’s worden beoordeeld. Een tubetje antibioticazalf helpt.

In een behandelkamer legt Foumani een en ander uit, twee assistenten doen waar ze goed in zijn en één komt gezellig naast me zitten. Langs de randen moet nog wat meer weggesneden worden. Meekijken hoeft niet. Minuut of 20 en klaar. Een kleine ingreep noemt-ie het, ik ook. Een week rieleksen, been omhoog, niet belasten en op twee december na een week eerste controle.

Als geduld een spier is, dan is deze spier behoorlijk gegroeid. Moeiteloos pas ik me aan de verander(en)de situatie aan. De laatste zes weken krimpt mijn fietsschema ca 80%, mijn Netflixaddictie explodeert, gewicht neemt met 5% toe en mijn vermogen lastige situaties klakkeloos te aanvaarden met 95%.

Na drie dagen lees ik in het patiëntendossier: ‘geen resttumor aangetroffen’; na ‘gefeliciteerd, een zoon’, ‘’k ook van jou’, ‘mijn nederige excuses’, ‘NRC, schaam je!’, ‘zie je later’, ‘drankje, lekker ding?’, ‘komt vast goed’, en ‘je bent geslaagd’ mooiste driewoordzin. Lekker gevoel.

De zon schijnt. Jetten, Bontenbal, wolf Bram en een blik koude Veltins flikken hun verwachte kunstjes, de telefoonoplader werkt ook op de bank, van buurman Cees krijg ik wat Groningse poëzie van Jan Glas, we eten Roti van de Javaan en by mail ontvang ik de muziekbestanden voor projectkoor Lûd, dat eind mei 2026 in Leeuwarden concerteert, ik verheug me op de nieuwe kansen. Alle tijd voor het observeren van een zgn. kwaliteitskrant die Telegraaftrekjes krijgt, de eindejaarskaart, even de verzendlijst wat opschonen, twee door mij aanbeden gemeentelijke bestuurders erin frommelen en een noviteit, een QR-code op de kerstkaart. En Op den Beecks ‘Kom hier dat ik u kus’ prachtige familieroman lezen, met heerlijke vileine onderhuidse valsigheden, passieve agressie, geheimen, schuld, eenzaamheid in het kwadraat.

Na ‘verplicht je personeel een cursus Gronings te volgen’ nog een adviesje voor ziekenhuis Martini: stop met de patiënten voor elke wissewasjecontrole naar het ziekenhuis te laten komen, stuur aan op foon-, foto- en videocalls. Kan de nu soms overvolle parking met de helft worden gekrompen.

 

 

 

JOURNAAL week 47 (2025)

MAANDAG De verkeerssituatie in Stad interesseert me. Zo langzamerhand neemt de autodruk af. Stonden vroeger de Vismarkt, de Singelmiddenbermen, Grote Markt vol met fossielebrandstofslurpers, de laatste decennia neemt het af. Voor de wijkwebsite interview ik Max van den Berg. Ik wil weten hoe hij de verkeerssituatie in Stad beoordeelt. Vooraf stuur ik hem mijn onderzoekje (2023). Ik beschouw Van den Berg tot de groep macrodenkers in GL/PvdA: Timmermans, en Samsom horen ook in dit rijtje.

DINSDAG Het vermakelijke boek ZEVENTIG lezend over de laatste levensfase (ik weet nu echt alles van oudjes die niet fanatieke wielrenners zijn) maakt dat ik gefocust ben op vijfenzestigplusaftakelingsnieuws, fysiek (1.000.000 soortgenoten vallen van wie de helft iets breekt, bijvoorbeeld) en mentaal:

WOENSDAG Ik ken een familiebubbel waarin twee leden (academisch opgeleiden ook nog) ten prooi vallen aan pinpasfraude en phishing. Heel naar natuurlijk, maar ik, liefhebber van ambachtelijkheid, kan toch een glimlach niet onderdrukken. Ik zie een HAVO-vijver die van ING Inge maakt, van studentaanhuis studentenaanhuis en zijn val openzet. Daarnaast: bejaarden blijven maar vergeten naar RADAR en KASSA te kijken en blijven het maar gewoon vinden dat de bank hen opbelt terwijl Hertsenberg en Kortzorg keer op keer uitleggen dat dat niet gebeurt. Mijn oplossing: inkomensafhankelijk compenseren

DONDERDAG Ik denk aan examenfraudeurs bij Deloite, PwC, EY en KPMG en zie fatsoensrakker Roger van Boxtel met spiekbriefjes in de weer als-ie bedrijven en vermogende particulieren immorele fiscale trucs aansmeert met schimmige BV’s en taks-evading-routes. Ik stel de vraag wat immoreler is: bij examens frauderen of bejaarden oplichten.

VRIJDAG Medisch Contact ziet grote voordelen voor gordelroosvaccinaties voor 65-plussers met een verminderde afweer en voldoende banksaldo. Bijvangst: (ietsjes, 20%) minder dementie bij vrouwen. Ik twijfel of ik mee wil doen. Ik vind niet dat ik tot de doelgroep wil behoren: senioren met suboptimale conditie. En of ik wil horen tot de groep die impliciet meewerkt aan het faciliteren van niet voor iedereen toegankelijke zorg. Een gewetensvraag, ja. Het betreft nl. niet een (gratis, want door zorgverzekering gedekte) landelijk vaccinatieprogramma maar een prik op eigen kosten (ca. € 450,-). Wil ik wel meedoen aan instandhouding van de ongelijke toegankelijkheid van de zorg? Om mijn beslissing uit te stellen vraag ik wat rond bij onze al wat oudere huisarts, een jongere huisarts, een ex-tropenarts, een huisartsenopleider, een dermatoloog, een zorgethicus in opleiding, een neuroloog in opleiding en een communicatiewetenschapper met kennis van microbiologie. Op twee na hoor ik volmondige ja’s.

ZATERDAG Viavia lees ik een wetenschappelijke publicatie in de dop over drugstransporten via Rotterdam. Ik weet nu alles over uithalers, malafide expediteurs en wat R’dam ertegen doet en begrijp dat 010 verdwijnt uit de onderste regionen.

Presentatie boek ‘Vier handen, één brein’, Bach-cantates door Euwe en Sybolt de Jong

In de Martinikerk wordt vandaag (zondag 16/11/25) het boek ‘Vier handen, één brein’ gepresenteerd en de (tiende en) laatste cd met arrangementen van Bach-cantates, vierhandig gespeeld door Sybolt en Euwe de Jong. Twintig jaar zijn de mannen bezig geweest met wat een levenswerk mag heten. De tien cd’s zijn alom in de (inter)nationale pers bejubeld en geprezen. Het boek beschrijft de ontstaansroute van de prachtige collectie. Het is druk in de kerk, wij zijn aan de late kant, maar het bescheiden publiek laat de voorste rij vrij; nou, wij niet. De mannen bespelen het grote kerkorgel en twee kofferorgeltjes.

Mijn bijdrage aan het kloeke boek bestaat uit twee Klaastaalartikelen over de organistenbroers. Vier keer schreef ik over de mannenbroeders, stukken die verschenen op www.klaastaal.nl. Ik beschreef concerten in Groningen (2018), nog een keer in Groningen (2019), Winschoten (2022), en Hardenberg (2019). Ik moet wat lachen als ik besef in een boek te staan naast Maarten ’t Hart en bisschop Simonis, die de katholieke kerkfabriek draaiend hield.

Veel publiek luistert vanmiddag naar de prachtige muziek en vier heerlijke zangers, met Lauren Armishaw als hoogvlieger. En het kloeke boek is prachtig geworden, mèt QR-codes die naar de muziek leiden.

Van elke cd wordt vanmiddag een fragment gespeeld, mijn top-III: ‘Vergnügte Ruh, beliebte Seelenrust’, ‘Geist und Seele wird verwirret’ en ‘Vom Himmel hoch da komm ich her’ met samenzang. Lekker uit volle borst meezingend denk ik aan 17 december als we hier zelf staan met het Grootkoor. Elke keer als ik naar Bach luister vraag ik me af wat me zo aantrekt. De religieuze context (zeker) niet. Hoe goed de jeugdige presentator Sander Zwiep ook zijn best doet de muziek in een religieuze berm in te bedden, met Bach als vervlechter van de heilige geest, mij betovert enkel de muziek, de klank, de toon, de warmte, maar zeker ook de herkenbaarheid uit de tijd dat ik ook badderde in een door mijn ouders als juist gedachte EO-saus. Als Zwiep trots & vrolijk refereert aan Luther, denk ik: was wel een rabiate antisemiet hè. Noemt hij Israël dan denk ik (als nazaat van Salomon Levy): vuige genocideplegers en agressie verheerlijkende landjepikkende kolonisten die dagelijks de krant halen als ze Palestijnen verdrijven. Maar kom, laten we de werkelijkheid even rusten.

Luisterend naar Bach zwijmel ik weg van de hedendaagse realiteit en laat me onderdompelen in de prachtmuziek. Sybolt en Euwe bedankt!